Saytni boshqa hostingga ko‘chirish: pozitsiyalarni yo‘qotmaslik
Saytni boshqa hostingga ko‘chirish o‘z-o‘zidan Google’dagi pozitsiyalarni buzmaydi. Trafik odatda uch holatda tushadi: o‘tish paytida sayt ochilmay qoladi, eski sahifalarning yo‘naltirishlari yo‘qoladi yoki indeksga test nusxa tushib qoladi. Quyida bu xavflarni kamaytiradigan tartib berilgan: nimani oldindan yig‘ish kerak, yangi serverni qanday tekshirish, DNS’ni qachon almashtirish va ko‘chirishdan keyin nimani kuzatish. Material O‘zbekistondagi sayt egalari va loyihani pudratchi bilan yuritayotganlar uchun mo‘ljallangan.
Saytni boshqa hostingga ko‘chirish nimasi bilan xavfli
Qidiruv tizimi saytni manzillar to‘plami sifatida ko‘radi. Har bir manzil 200 kodi bilan javob bersa, kontent o‘zgarmagan va server barqaror ishlasa, Google uchun hech narsa o‘zgarmaydi. Muammolar uch joyda boshlanadi: almashtirish paytida sayt 5xx yoki 404 xato beradi, eski manzillar va eski serverda sozlangan yo‘naltirishlar ishlamaydi yoki texnik domendagi nusxa indeksga tushib qoladi.
Ikkinchi xavf manbai — tezlik va barqarorlik. Yangi tarif eskisidan zaifroq bo‘lsa, sahifalar sekinroq ochiladi. Shuning uchun ko‘chirishdan oldin resurslarni solishtiring: protsessor, xotira, disk turi, PHP yoki Node.js versiyasi, jarayonlar limiti va baza hajmi. Toshkent va viloyatlardagi auditoriya uchun joylashuv ham muhim: server mijozlarga yaqin bo‘lsa, odatda javob tezroq bo‘ladi. Lekin qaror taxmin bilan emas, javob vaqtini o‘lchash bilan qabul qilinadi.
Hosting bilan birga domen, manzillar tuzilmasi yoki CMS ham o‘zgarsa, bu oddiy ko‘chirish emas, yo‘naltirishlar xaritasi bilan to‘liq migratsiya bo‘ladi. Bunday ishlarni birlashtirmagan ma’qul. Avval saytni yangi serverga o‘zgartirishsiz ko‘chiring, qolganini ikki-uch haftadan keyin qiling. Shunda trafikka aynan nima ta’sir qilganini tushunish oson bo‘ladi.
Ko‘chirishga tayyorgarlik: nimani oldindan yig‘ish kerak
To‘liq nusxa oling: sayt fayllari, ma’lumotlar bazasi dampi, veb-server konfiguratsiyasi (nginx, Apache, .htaccess), cron vazifalari, muhit o‘zgaruvchilari, sertifikatlar va ulangan PHP kengaytmalari ro‘yxati. Nusxani eski hostingdan alohida saqlang: unga kirish yo‘qolsa ham nusxa qoladi.
Barcha URL ro‘yxatini sitemap.xml’dan, krauler (masalan, Screaming Frog) orqali va Search Console’dagi «Sahifalar» hisobotidan chiqarib oling. Ariza va organik trafik keltiradigan manzillarni alohida belgilang. Javob kodlari va kanonik manzillarni yozib qo‘ying: ko‘chirishdan keyin ularni solishtirasiz.
Serverga bog‘langan tashqi xizmatlar ro‘yxatini tuzing: Payme va Click kabi to‘lov tizimlari va ularning callback manzillari, IP oq ro‘yxatli SMS-shlyuzlar va API’lar, pochta qutilari, vebhukli Telegram-botlar, CRM integratsiyalari, hisoblagichlar. Ularning bir qismini yangi IP yoki manzilga qayta sozlashga to‘g‘ri keladi. Kimda qaysi kirish borligini ham aniqlang: domen registratori, DNS, hosting, Search Console.
Bir sutka oldin yoki undan ham erta DNS yozuvlarining TTL qiymatini 300 soniyagacha kamaytiring. Buni ko‘chirish kuni qilsangiz, eski qiymat provayderlar keshida avvalgi TTL tugaguncha qoladi va ba’zi foydalanuvchilar eski serverga tushaveradi.
Test nusxada ko‘chirish va tekshirish
Saytni yangi serverda yoyib chiqing: fayllarni yuklang, bazani import qiling, yo‘llar va ulanish parametrlarini to‘g‘rilang, dasturlash tilining bir xil versiyasi va kengaytmalarini o‘rnating. Versiyalar muhim: eski PHP versiyasida muammosiz ishlagan sayt yangisida xato berishi mumkin.
Saytni DNS’ni o‘zgartirmasdan oching: hosting texnik domeni orqali yoki o‘z kompyuteringizdagi hosts faylini tahrirlab («yangi-server-IP sizning-domeningiz» ko‘rinishida). Shunda yangi serverni aynan asosiy nom ostida ko‘rasiz. Tekshiruvdan keyin hosts’dagi qatorni o‘chirib qo‘ying.
Tekshiruv ro‘yxati: bosh sahifa, kategoriyalar, mahsulot kartochkalari, qidiruv, ariza formalari va xatlarning kelishi, savat va to‘lov (test rejimida), shaxsiy kabinet, rasmlarni yuklash, 404 sahifa, yo‘naltirishlar, https, fon vazifalari. Yangi nusxani krauler bilan aylanib chiqing va javob kodlarini eski saytdan olingan ro‘yxat bilan solishtiring.
Test nusxani indekslashdan server darajasida yoping: HTTP-avtorizatsiya yoki X-Robots-Tag: noindex sarlavhasi bilan. Faqat robots.txt yetarli emas: manzil tashqi havolalar orqali baribir qidiruv natijalariga tushishi mumkin. Aksincha, ishga tushirishdan oldin noindex konfiguratsiya yoki CMS sozlamasi bilan birga asosiy saytga o‘tib ketmaganini tekshiring. Ko‘chirishdan keyin trafik keskin tushishining tez-tez uchraydigan sababi shu.
DNS’ni almashtirish va SSL-sertifikat
Trafik eng kam vaqtni tanlang: tun yoki dam olish kuni, o‘z analitikangizga tayaning. Ish davomida buyurtma va ro‘yxatdan o‘tishni to‘xtating yoki menejerlarni ogohlantiring, shunda arizalar ikki server o‘rtasida adashib ketmaydi. Do‘konlar va shaxsiy kabinetli saytlar uchun almashtirishdan oldin yangi baza dampini oling va yangi serverga qayta yuklang.
Faqat kerakli yozuvlarni o‘zgartiring: odatda asosiy domenning A yozuvi va www (A yoki CNAME). Pochta eski xizmatda qolsa, MX, shuningdek SPF va DKIM yozuvlariga tegmang, aks holda xatlar spamga tushadi yoki yo‘qoladi. Imkon bo‘lsa, DNS’ni avvalgi provayderda qoldirib, faqat IP’ni almashtiring: NS serverlarni o‘zgartirish uzoqroq tarqaladi.
Almashtirishdan keyin darhol yangi serverda SSL-sertifikat chiqaring yoki ulang (ko‘pincha bepul Let’s Encrypt yetadi). Sertifikat domen va www’ni qoplashini, http esa https’ga zanjirsiz, bitta 301 yo‘naltirish bilan o‘tishini tekshiring. Eski serverni kamida bir necha sutka o‘chirmang: DNS tarqalguncha ba’zi foydalanuvchilar hali ham unga kiradi.
Ko‘chirishdan keyin: ikki-to‘rt hafta nimani kuzatish kerak
Birinchi kuni URL ro‘yxati bo‘yicha krauler bilan o‘ting: barcha muhim sahifalar 200 qaytarishi kerak. Kanonik manzillar, sitemap.xml, robots.txt, robots meta-teglari va javob sarlavhalarini solishtiring. Sayt xaritasini Search Console’ga qayta yuboring va «Skanerlash statistikasi» hisobotini oching: unda server javob vaqti va xatolar ko‘rinadi.
Dastlabki ikki hafta skanerlash xatolari, indeksdagi sahifalar soni, organik ko‘rsatishlar va bosishlar hamda server javob tezligini kuzating. 5xx xatolarning keskin ko‘payishi yoki ko‘rsatishlarning tushishi nimadir o‘tmay qolganini bildiradi va buni darhol tuzatish kerak. Dastlabki kunlarda kichik tebranishlar normal: Google saytni qayta aylanib chiqadi.
Odatiy xatolar: TTL’ni oldindan kamaytirmaslik; testdan keyin noindex’ni qoldirish; yo‘naltirishlari bor .htaccess’ni yo‘qotish; cron’ni ko‘chirmaslik (natijada xatlar ketmay qoladi, narxlar yangilanmaydi); to‘lov tizimlari callback’lari va oq ro‘yxatdagi IP’larni yangilamaslik; eski hostingni ko‘chirish kuniyoq o‘chirish; domen yoki sertifikatni uzaytirishni unutish.
Ko‘p beriladigan savollar
Saytni boshqa hostingga ko‘chirish qancha vaqt oladi? Tayyor CMS’dagi kichik sayt uchun tekshiruv bilan birga odatda bir-ikki kun yetadi. Integratsiyali do‘kon uchun bir necha kundan bir haftagacha va undan ko‘proq vaqt kerak. Bu taxminiy ko‘rsatkich: aniq muddat ma’lumotlar hajmi va integratsiyalar soniga bog‘liq.
Saytni to‘xtab qolmasdan ko‘chirish mumkinmi? Ha, agar yangi serverni oldindan tayyorlab, TTL’ni kamaytirsangiz va faqat DNS’ni almashtirsangiz. Bir muddat foydalanuvchilarning bir qismi eski serverga, qolgani yangisiga tushadi, shuning uchun ikkalasi bir xil ishlashi kerak.
Ko‘chirishdan keyin pozitsiyalar tushib ketadimi? Manzillar, kontent va javob kodlari saqlansa va sayt ochilmay qolmasa, sezilarli pasayish bo‘lmasligi kerak. Birinchi kunlarda kichik tebranishlar bo‘lishi mumkin, lekin natijaga kafolat berib bo‘lmaydi, shuning uchun ko‘chirishdan keyingi nazorat muhim.
Eski hosting bilan nima qilish kerak? Uni kamida bir-ikki hafta o‘chirmang: biror narsa ko‘chmay qolsa, zaxira va ma’lumot manbai bo‘ladi. O‘chirishdan oldin oxirgi nusxani saqlab qo‘ying.
Muddatlar va ko‘chirish narxi nimadan iborat
Narx uch qismdan iborat: hosting o‘zi, mutaxassis ishi va qo‘shimcha xarajatlar. Hosting bo‘yicha bozor uchun taxminiy ko‘rsatkich: kichik sayt uchun virtual hostingda oyiga 30 000 dan 150 000 so‘mgacha, VPS uchun oyiga 150 000 dan 700 000 so‘mgacha. Mutaxassisning ko‘chirish ishi odatda taxminan 500 000 dan 3 000 000 so‘mgacha baholanadi. Bular faqat yo‘l-yo‘riq: haqiqiy narx provayder va loyiha murakkabligiga bog‘liq.
Narxga fayllar va baza hajmi, integratsiyalar soni (to‘lov, SMS, CRM), serverni noldan sozlash zarurati, shoshilinchlik va manzillar tuzilmasi o‘zgarsa, yo‘naltirishlar xaritasini tayyorlash ta’sir qiladi. Qo‘shimcha xarajatlarga SSL, zaxira nusxalash va ishlash monitoringi kiradi.
Tayyorgarlik paytida sayt eskirgani, sekin ishlashi yoki uni qo‘llab-quvvatlaydigan odam yo‘qligi ma’lum bo‘lsa, ko‘chirish yangi versiya haqida o‘ylash uchun qulay payt. Toshkentdagi 4 Digital studiyasi sayt yaratishni «kalit topshirish» asosida 1 399 000 so‘mdan boshlab amalga oshiradi, joriy saytni baholash yoki migratsiyada yordam uchun bizga murojaat qilishingiz mumkin.